Emoties begeleiden een kind op elk moment van zijn of haar leven en zijn een essentieel element in het uiten van behoeften en gevoelens. Afhankelijk van de situatie kunnen ze zich op allerlei manieren uiten. Het is de moeite waard om er met je kind over te praten, het bewustzijn te vergroten en de mogelijke oorzaken van een bepaalde emotie uit te leggen. Dit helpt hen vaak om hun eigen reacties en gedrag, en die van anderen, beter te begrijpen. Vergeet niet dat wij de eerste leerkrachten van ons kind zijn en dat de manier waarop wij onze emoties uiten, hen laat zien hoe zij in specifieke situaties moeten reageren. We moeten ons kind helpen vertrouwd te raken met emoties en hen leren benoemen wat ze op een bepaald moment voelen. Bijvoorbeeld, als een kind huilt omdat een vriendje zijn of haar speelgoed heeft afgepakt, kunnen we suggereren dat het kind boos is. Of als een kind hardop lacht omdat een ouder ’tik me’ met hem of haar speelt en door het huis rent, kunnen we het kind vertellen dat het op dat moment heel blij en vrolijk was ;-). Het lijkt voor ons zo vanzelfsprekend, maar onze kinderen leren net over het leven en hoe ze in de maatschappij moeten functioneren, en onze rol is om hen te leren hoe ze emoties kunnen benoemen en uiten. We horen vaak over het vermogen om emoties te beheersen; Het is cruciaal omdat het een enorme impact heeft op het opbouwen van relaties met anderen.
Het beheersen van emoties hangt grotendeels af van de rijpheid van het zenuwstelsel. Het is voor ons volwassenen soms al zo moeilijk om onze emoties te beheersen, maar wat kan een driejarige doen als zijn zenuwstelsel nog zo fragiel is? Denk nu eens aan de emoties die in ons opkomen bij elke verandering in ons leven. Angst, onrust, onzekerheid, opwinding over wat ons te wachten staat. We voelen dit, ook al leven we al een tijdje in deze wereld en hebben we onze eigen ervaringen, en weten we onbewust dat alles goed komt, dat alles in orde zal zijn, dat nieuwe beginnen altijd moeilijk is. Laten we proberen ons in te leven in een driejarige die op het punt staat een compleet nieuwe omgeving binnen te gaan, de wereld van de kleuterschool, waar ze niemand en niets kennen, alles onbekend is, anders dan thuis. Ze maken zich zorgen of hun ouders wel terugkomen en hun gevoel van veiligheid is aan het wankelen. Dit is een enorme verandering in hun leven op vele vlakken. Het is geen toeval dat, van alle ontwikkelingsgebieden van een driejarig kind, emotionele ontwikkeling ongetwijfeld het belangrijkste is in het aanpassingsproces aan de kleuterschool.
Het zenuwstelsel van ons kind is nog erg onvolgroeid, wat gepaard gaat met overgevoeligheid en emotionele labiliteit. Daarom zien we kinderen van deze leeftijd vaak heftig en heftig reageren op iets wat eigenlijk niet nodig is.
Van extreem verdriet en droefheid kan een peuter gemakkelijk overgaan in een staat van blijdschap en vreugde. Kinderen kunnen hun emoties nog niet beheersen of verbergen; ze uiten hun emotionele toestand vaak door te schreeuwen, te huilen, blij te zijn of te lachen. Het is cruciaal dat ouders kinderen niet alleen laten met hun emoties, stuur ze bijvoorbeeld niet alleen naar hun kamer om te huilen. Juist dan hebben ze uw aanwezigheid, zorg en acceptatie het meest nodig. Dit versterkt het gevoel van eigenwaarde en liefde bij het kind. Laten we ze geruststellen dat we er zijn, en als hun frustratie of driftbui voorbij is, laten we ze knuffelen en met ze praten. Een peuter die alleen is met zijn of haar emoties, kan er later misschien niet over praten of ze uiten. Laten we ook situaties vermijden waarin we een kind dwingen te stoppen met het uiten van zijn of haar gevoelens. Ik heb ouders vaak in de kleedkamer van de peuterspeelzaal tegen hun peuter horen zeggen: “Stop met huilen, jongens huilen niet,” of “Je bent nu zo groot, laat anderen zien dat je dapper bent en huil niet.” Laten we ons kind het recht geven om zijn of haar ware gevoelens te uiten. Laten we ze laten zien dat we hun hele scala aan emoties accepteren, vaak extreme en tegenstrijdige emoties, maar op deze leeftijd is dat heel normaal.
Een verscheidenheid aan emoties bepaalt het gedrag van ons kind, ook al kunnen ze die nog niet benoemen en proberen ze er slechts een paar te herkennen, de meest eenvoudige zoals vreugde of boosheid.
De belangrijkste psychologische behoefte van ieder mens is de behoefte aan veiligheid. Bij jonge kinderen vormt dit de basis voor de juiste ontwikkeling van emotionele functies. Dit alles wordt aangevuld door de beste gevoelens die we onze kleintjes elke dag zouden moeten geven. Liefde, tederheid, begrip, vriendelijkheid – laten we onze kinderen deze dingen onvoorwaardelijk, in drievoudige dosis, zo vaak mogelijk laten zien ;-).
